Atego: złącze alternatora, sygnał obrotomierza i pin FR

W alternatorach stosowanych w Mercedesie Atego oznaczenie FR oznacza sprzężenie zwrotne, natomiast WP jest oznaczeniem wyjścia sygnału obrotomierza. Złącze alternatora może również zawierać zaciski odpowiedzialne za kontrolkę ładowania, komunikację z komputerem, zapłon, wzbudzenie lub sterowanie napięciem.

Samo występowanie złącza typu PL_5003 nie wystarcza jednak do jednoznacznego przypisania konkretnego przewodu do pinu FR albo wyjścia obrotomierza w każdym Atego. Przed podłączeniem należy porównać oznaczenia na alternatorze, schemat instalacji konkretnego rocznika i numer części zastosowanego urządzenia.

Oznaczenia złącza alternatora

Przewodnik oznaczeń podłączeń alternatora rozróżnia kilka funkcji zacisków. Oznaczenie FR występuje jako sprzężenie zwrotne, a oznaczenie WP jako obrotomierz.

W praktyce oznacza to, że przewód związany z obrotomierzem należy identyfikować po oznaczeniu WP, a przewód sprzężenia zwrotnego po oznaczeniu FR, DFM, DFF lub LIM. Nie należy zakładać, że te funkcje znajdują się zawsze na tym samym numerze pinu w każdej wersji alternatora.

Alternator 24 V i parametry stosowane w Atego

Jedna z konfiguracji alternatora przeznaczonych do pojazdów Mercedes-Benz Atego ma napięcie 24 V i natężenie 150 A. Producentem tej konfiguracji jest AS-PL, a zastosowana wtyczka ma oznaczenie PL_5003.

W przypadku alternatora 24 V nie należy przenosić schematu pinów z urządzenia 12 V tylko na podstawie podobnego wyglądu obudowy lub wtyczki. Istotne są napięcie instalacji, typ regulatora, sposób komunikacji ze sterownikiem oraz zgodność numeru alternatora z konkretnym silnikiem i rocznikiem pojazdu.

Znaczenie sygnału FR w Mercedesie Atego

Sygnał FR jest powiązany ze sprzężeniem zwrotnym alternatora. W instalacji pojazdu może służyć sterownikowi do oceny pracy układu ładowania i obciążenia alternatora. Nie jest to zwykły przewód zasilający, dlatego jego przypadkowe połączenie z biegunem dodatnim, masą albo przewodem lampki może spowodować nieprawidłową pracę regulatora lub zapisanie błędu.

W dyskusji dotyczącej Atego 815 pojawił się błąd FR 1 4345. Początkowo wskazywano możliwość uszkodzenia regulacji napięcia ładowania akumulatorów i konieczność sprawdzenia alternatora oraz instalacji. Później zwrócono uwagę, że w tym przypadku kod oznacza brak sygnału prędkości z tachografu, czyli zwarcie albo przerwę w obwodzie.

Przypadek ten pokazuje, że oznaczenie FR w kodzie usterki nie musi oznaczać bezpośrednio przewodu FR w złączu alternatora. W Mercedesie Atego skrót FR może odnosić się do sterownika układu jazdy, a właściwa interpretacja kodu zależy od pełnego oznaczenia błędu, generacji pojazdu i zastosowanego systemu sterowania.

FR 1 4345, ograniczenie obrotów i sygnał prędkości

W Atego 815 z 1999 roku po dodaniu gazu silnik osiągał maksymalnie 1500 obrotów na minutę. Wcześniej pojawiało się nadmierne dymienie, nierówna praca silnika oraz błąd MR 1 0409, a po wymianie czujnika położenia wałka rozrządu silnik pracował równo, lecz nadal nie wchodził na wyższe obroty.

W tym przypadku kod FR 1 4345 został opisany jako brak sygnału prędkości z tachografu, zwarcie z masą albo zwarcie z biegunem dodatnim. Ogranicznik prędkości działa w sterowniku FR na podstawie sygnału prędkości otrzymywanego z tachografu.

Jeżeli sterownik FR nie otrzymuje tego sygnału, może ograniczyć prędkość obrotową silnika, zazwyczaj właśnie do około 1500 obrotów na minutę. Dlatego przy takim objawie należy sprawdzić nie tylko alternator, lecz także przewód sygnału prędkości, tachograf, połączenia masowe, złącza oraz ewentualne zwarcia w instalacji.

W opisanym przypadku napięcie ładowania wynosiło 27,8 V, co wskazywało, że alternator prawdopodobnie pracuje prawidłowo. Nie wyklucza to jednak problemu z przewodem sygnałowym, regulatorem, komunikacją lub wejściem sterownika, ponieważ prawidłowe napięcie ładowania nie potwierdza automatycznie poprawności wszystkich sygnałów obecnych w złączu.

Jak rozróżnić przewód FR od przewodu obrotomierza

Najbezpieczniejszym punktem wyjścia jest odczyt oznaczeń na regulatorze, obudowie alternatora albo schemacie producenta. Jeżeli przy konkretnym zacisku znajduje się oznaczenie WP, jest ono przypisane do obrotomierza. Jeżeli znajduje się oznaczenie FR, DFM, DFF albo LIM, dotyczy ono sprzężenia zwrotnego.

• WP - sygnał obrotomierza.
• FR - sprzężenie zwrotne.
• D+, L, 61, E - obwód lampki.
• IG, R, I, 15 - zapłon.
• LIN, BS - komunikacja z komputerem.
• EXC - wzbudzenie.
• E - masa.

Nie należy utożsamiać oznaczenia WP z przewodem FR tylko dlatego, że oba znajdują się w małej wielopinowej wtyczce. Są to różne funkcje. Podłączenie przewodu obrotomierza do wejścia sprzężenia zwrotnego może spowodować brak wskazań obrotomierza, błędy sterownika albo niewłaściwą regulację ładowania.

Kontrola instalacji przed podłączeniem

Przed rozpoczęciem pomiarów należy odłączyć akumulatory i sprawdzić, czy oznaczenia przewodów odpowiadają oznaczeniom na alternatorze. Warto również sprawdzić stan złącza, obecność korozji, luźne styki, uszkodzenia izolacji oraz miejsca, w których wiązka jest prowadzona blisko silnika i elementów o podwyższonej temperaturze.

W instalacji Atego występuje gruba wiązka prowadzona od rozrusznika, która rozchodzi się w kierunku alternatora oraz rozdzielni znajdującej się w kabinie. Z tego powodu samo odłączenie widocznych odbiorników w kabinie nie zawsze pozwala znaleźć źródło problemu elektrycznego.

Przy poszukiwaniu poboru prądu po dłuższym postoju zaleca się odłączanie odbiorników po kolei. W jednym z opisanych przypadków po odłączeniu całej rozdzielni i alternatora nadal występował pobór około 0,3 A, a później okazało się, że przyczyną był komputer silnika przykręcony do silnika.

W tym pojeździe wcześniej modyfikowano komputer i zamontowano starszy model. Taka zmiana może mieć znaczenie dla zgodności wiązki, komunikacji, sygnałów sterujących oraz interpretacji informacji pochodzących z alternatora i tachografu.

Diagnostyka poboru prądu w Atego

Jeżeli akumulatory rozładowują się po dłuższym postoju, należy kolejno odłączać urządzenia i obwody, obserwując zmianę poboru. Wśród odłączanych elementów mogą znajdować się tachograf, ogrzewanie postojowe, radio, CB, rozdzielnia, alternator oraz komputer silnika.

W opisanym przypadku urządzenia widoczne w kabinie, takie jak tacho, webasto, radio i CB, były podłączone przez rozdzielnię bezpieczników, lecz ich odłączenie nie usunęło problemu. Ostatecznie prądożercą okazał się komputer silnika.

1. Sprawdzić pobór prądu po przejściu pojazdu w stan postoju.
2. Odłączać kolejne odbiorniki i obwody.
3. Kontrolować, czy po każdym odłączeniu pobór prądu się zmienia.
4. Sprawdzić alternator, przewód dodatni, przewody sygnałowe i masę.
5. Zweryfikować komputer silnika oraz ewentualne wcześniejsze modyfikacje.
6. Porównać instalację z właściwym schematem dla rocznika i wersji silnikowej.

Nie należy od razu rozcinać fabrycznych wiązek. Jeżeli przewody rozchodzą się pod silnikiem do alternatora, rozrusznika i rozdzielni, właściwy schemat może pozwolić zidentyfikować obwód bez niepotrzebnego naruszania instalacji.

Alternatory pasujące do różnych wersji Atego

W katalogu części występują różne konfiguracje alternatorów dla Mercedes-Benz Atego, dlatego sam model pojazdu nie zawsze wystarcza do doboru złącza i pinów. Znaczenie mają między innymi rocznik, silnik, wersja nadwozia, napięcie, natężenie oraz numer referencyjny alternatora.

Wśród numerów referencyjnych alternatorów dla różnych wersji Atego występują między innymi numery Mercedes 0001505350, 0001507250, A0001505350, A0001507250, a także Bosch 0124655073, 0124655291, 0124655292 i 0124655966.

Dla innej grupy zastosowań występują numery Mercedes 0131542602 i A0131542602, Bosch 0124615030, 0124615069 oraz AS-PL UD04059(SEG)A. Różne numery referencyjne oznaczają, że przed ustaleniem pinu FR lub WP trzeba potwierdzić, z którym alternatorem mamy do czynienia.

Numery referencyjne związane z alternatorami Atego

W zależności od zastosowania katalogi podają również następujące numery i oznaczenia: AS-PL A0600S, UD13925A oraz UD04059(SEG)A; Bosch 0124655073, 0124655291, 0124655292, 0124655966, 0124615030 i 0124615069; Mercedes 0001505350, 0001507250, A0001505350, A0001507250, 0131542602 i A0131542602.

Występują także referencje CARGO 116457, F032116457 i 114834; CASCO CAL10669AS, CAL10669GS, CAL10669IS, CAL10337AS, CAL10337GS; PSH 556.511.150.010, 556.511.150.014, 556.511.150.204, 556.511.150.213, 556.511.150.280, 555.568.150.010 i 555.568.150.280.

Weryfikacja numeru części jest szczególnie ważna wtedy, gdy pojazd ma wymieniony alternator, regulator albo komputer silnika. Ten sam model Atego może występować z różnymi silnikami OM900, OM902, OM904, OM906 i OM924, a różnice między nimi mogą obejmować także sposób prowadzenia sygnału obrotomierza i sprzężenia zwrotnego.

Wnioski diagnostyczne dla złącza FR i WP

Jeżeli celem jest znalezienie pinu obrotomierza, należy szukać oznaczenia WP, a nie FR. Jeżeli celem jest znalezienie sygnału sprzężenia zwrotnego alternatora, należy sprawdzić oznaczenia FR, DFM, DFF lub LIM.

Jeżeli Atego ogranicza obroty do około 1500 obr./min i zapisuje błąd FR 1 4345, nie należy automatycznie wymieniać alternatora. W opisanym przypadku taki objaw był związany z brakiem sygnału prędkości z tachografu, a prawidłowe ładowanie wynoszące 27,8 V wskazywało, że alternator prawdopodobnie działał.

Jeżeli natomiast występuje nieprawidłowe ładowanie, błędy regulatora, brak kontrolki lub nieprawidłowy sygnał z alternatora, trzeba sprawdzić regulator, przewód FR, przewód WP, masę, przewód dodatni oraz zgodność zastosowanej wtyczki z konkretnym alternatorem.

tags: #atego #alternator #zlacze #obrotomierza #do #fr