DPNR w Lexusie oznacza filtr cząstek stałych z funkcją redukcji tlenków azotu, stosowany przede wszystkim w wysokoprężnych silnikach Toyoty i Lexusa z technologią D-CAT. Układ ogranicza emisję sadzy, tlenków metali, węglowodorów wielopierścieniowych oraz tlenków azotu, a jego działanie wymaga okresowej regeneracji i właściwej eksploatacji.
DPNR jest elementem układu oczyszczania spalin, dlatego jego zapchanie lub zużycie może powodować spadek mocy, częstsze kopcenie, pojawienie się kontrolek oraz przejście samochodu w tryb awaryjny. W zależności od stopnia zapełnienia i stanu technicznego pojazdu możliwe jest pasywne, aktywne albo serwisowe wypalanie filtra.
DPNR - rozwinięcie skrótu i zadanie układu
Rozwój technologii w motoryzacji skutkuje wprowadzaniem do użytku różnego rodzaju systemy których skróty nie jest łatwo rozszyfrować.
Samochody sygnowane marką Lexus są zazwyczaj kojarzone z pięknym wykonaniem, wysokimi osiągami oraz nowoczesnością. Lexusy z silnikiem Diesla zyskały dużą popularność w Polsce, głównie z powodu niskich cen w porównaniu do silników benzynowych.
Liczne diesle na drogach naszego kraju jeszcze przed wprowadzeniem norm czystości charakteryzowały się dymieniem i generowaniem dużych ilości zanieczyszczonych spalin, natomiast obecnie zwraca się uwagę na to, aby ograniczać emisję owych zanieczyszczeń właśnie przez filtry cząstek stałych DPF/FAP.
DPNR łączy zadania filtra cząstek stałych z oczyszczaniem spalin z tlenków azotu, dlatego nie jest wyłącznie klasycznym filtrem DPF. W praktyce podczas eksploatacji wymaga kontroli, odpowiedniego oleju silnikowego oraz sprawnego układu wtryskowego i wydechowego.
Jak zbudowany jest filtr DPF lub DPNR?
Aparatura ta ma dość prostą budowę - w metalowej puszce, pod warstwą maty ochronnej, znajduje się monolit przyjmujący strukturę niezwykle wąskich kanalików. To właśnie do nich trafiają spaliny i tam zatrzymywane są szkodliwe cząstki stałe.
Pomocniczo w filtrach cząstek stałych umieszcza się cząsteczki metali szlachetnych o katalitycznych właściwościach. Dzięki temu, że kanaliki filtracyjne mają bardzo małe otwory, sadze, tlenki metali oraz węglowodory wielopierścieniowe zostają zatrzymane.
W przypadku DPNR element filtrujący i katalityczny pracuje w układzie oczyszczania spalin, który ma ograniczać zarówno cząstki stałe, jak i szkodliwe składniki gazów wylotowych. Filtr DPF w Lexusie może działać sprawnie przez setki tysięcy kilometrów, jednakże nieodpowiednia eksploatacja skutkuje jego zużyciem oraz zapchaniem kanalików.
Dlaczego DPNR się zapycha?
W tej sytuacji konieczne jest czyszczenie filtra DPF, gdyż pojazd utraci swoją moc, a także może przejść w tryb awaryjny. Początkowo DPF były stosowane z rurkami o małym przekroju, które ulegały zapychaniu się. Potem to zmodyfikowano ale problem nigdy nie został rozwiązany w 100%.
Zapychaniu sprzyja przede wszystkim eksploatacja samochodu na krótkich odcinkach, częste przerwanie regeneracji oraz niesprawności silnika. Znaczenie mają również niewłaściwy olej, problemy z wtryskiwaczami, turbosprężarką lub układem pomiaru temperatury i ciśnienia spalin.
Właściwy olej to też temat nierzadko pomijany przez właścicieli D-CATów. Mając DPF lub DPNR powinieneś bazować na olejach spełniających normy SAE 5W-30, oraz ACEA C2 (może być również C1 jeżeli ma przyzwoity TBN).
Objawy zapchanego lub zużytego DPNR
Najczęstsze objawy problemów z filtrem to utrata mocy, częstsze regeneracje, zwiększone zużycie paliwa, dymienie oraz zapalenie kontrolki silnika. W poważniejszych przypadkach pojazd może przejść w tryb awaryjny.
Temat o tyle nieciekawy, że wcześniej czy później filterek i tak da o sobie znać. Po około 150 tyś kończą się substancje czynne i zaczną się błyski a kopcenie będzie częstsze.
Nie każda kontrolka oznacza jednak uszkodzenie samego filtra. Przyczyną może być usterka silnika, układu wtryskowego, czujnika ciśnienia, czujnika temperatury albo elementu odpowiedzialnego za dodatkowy wtrysk paliwa podczas regeneracji.
Wypalanie DPNR podczas jazdy
Dopalanie sadzy w filtrze cząstek stałych można przeprowadzić na 3 sposoby, zatem każdy użytkownik Lexusa z dieslem z pewnością znajdzie najwygodniejszą opcję.
Pierwsza metoda - pasywne wypalanie DPF - jest idealna dla kierowców, którzy poruszają się często po drogach ekspresowych i autostradach. Wypalanie DPF podczas jazdy to najmniej skomplikowany proces, gdyż zachodzi automatycznie wówczas, gdy poziom sadzy we wnętrzu filtra przekroczy określoną wartość.
DPF Lexus zostanie wypalony, jeśli utrzymamy wysokie obroty silnika przez około 20-30 minut, a samochód nie będzie narażony na zmiany biegów ani gwałtowne manewry hamowania. W takich warunkach układ może osiągnąć temperaturę potrzebną do spalenia zgromadzonej sadzy.
Wypalanie podczas jazdy nie usunie jednak popiołu powstającego w trakcie eksploatacji. Jeżeli filtr jest wypełniony popiołem albo występuje usterka silnika, sama jazda z wysokimi obrotami nie rozwiąże problemu.
Aktywne wypalanie DPNR na postoju
Niekiedy zdarzają się jednak sytuacje, że pojazd żąda wypalania DPF w okolicznościach, gdy dopalanie podczas jazdy jest niewykonalne. Wówczas warto wiedzieć, jak przeprowadzić aktywne wypalanie sadzy podczas postoju.
Aby w przypadku modeli pokrewnych do egzemplarza Lexus IS220d wypalanie DPF w sposób aktywny przyniosło oczekiwane efekty, należy sprawdzić, czy jednostka napędowa jest w pełni sprawna. Jeśli w jej obrębie występują jakiekolwiek usterki, wypalanie może przynieść nam więcej szkody niż pożytku.
Aktywna regeneracja DPF w Lexusie polega na zwiększaniu i utrzymaniu wysokich obrotów pojazdu podczas postoju, gdyż jest to sygnał, że samochód ma zrealizować wtrysk oleju napędowego oraz przeprowadzić spalanie pozakomorowe.
Dzięki temu temperatura DPF osiąga wartości optymalne do wypalania DPF (600-650 stopni Celsjusza) lub FAP (400-450 stopni Celsjusza). Warto dodać, że wypalanie aktywne to proces, po którym na podłożu mogą pozostać znaczne ślady sadzy, dlatego też nie polecamy przeprowadzać go w pobliżu elewacji czy w garażu.
Regeneracja filtra DPF – prosty przewodnik i porady: Rozpoczęcie regeneracji filtra DPF. 🌬️🛠️
Serwisowe wypalanie i czyszczenie filtra
Jeśli obie z zasugerowanych metod nie przemawiają do Ciebie, skorzystaj z trzeciej opcji, czyli z serwisowego wypalania DPF. Zgodnie z tym, co wskazuje nazwa, objawy zapchanego filtra DPF można zniwelować w serwisie bądź warsztacie.
Wymuszone dopalanie sadzy to proces, nad którego przebiegiem czuwa specjalista posługujący się fachowym oprogramowaniem. Przed rozpoczęciem regeneracji należy ustalić, czy problem wynika z nagromadzenia sadzy, czy z trwałego zużycia filtra albo usterki któregoś z podzespołów.
Jeżeli w filtrze znajduje się duża ilość popiołu, wypalanie sadzy nie przywróci jego pełnej przepustowości. W takim przypadku potrzebne może być profesjonalne czyszczenie po demontażu albo wymiana elementu na nowy.
Wpływ DPNR na spalanie i pracę silnika
Każda regeneracja filtra wymaga podniesienia temperatury spalin, a w tym celu układ może wykorzystywać dodatkową dawkę paliwa. Przerwane lub nieskuteczne wypalanie może więc prowadzić do zwiększonego zużycia paliwa.
Dodatkowo jeszcze stosując emulator omijasz 5 wtryskiwacz który często jest przyczyną większego zużycia paliwa, świecącego się checka, nadmiernego kopcenia.
Jeśli masz ochotę się go pozbyć to wywalaj, na pewno autu nie zaszkodzisz, a nawet bym powiedział, że twoja turbina będzie ci wdzięczna bo każde wypalanie to dawka popiołów siarczanowych, które stopniowo zabijają filtr DPF/DPNR, dławiąc wydech podnoszą temperaturę pracy turbo.
Usuwanie DPNR oraz stosowanie emulatora zmienia sposób działania układu oczyszczania spalin i może zwiększać emisję zanieczyszczeń. Z tego powodu przed podjęciem decyzji należy najpierw ustalić przyczynę problemu i ocenić stan filtra, zamiast traktować modyfikację jako zamiennik diagnostyki.
Olej silnikowy a DPNR
Właściwy olej ma znaczenie, ponieważ popioły powstające ze spalania dodatków olejowych nie są usuwane podczas standardowego wypalania sadzy. Z czasem mogą ograniczać przepustowość filtra i zwiększać przeciwciśnienie w układzie wydechowym.
Mając DPF lub DPNR powinieneś bazować na olejach spełniających normy SAE 5W-30, oraz ACEA C2 (może być również C1 jeżeli ma przyzwoity TBN) po wywaleniu spokojnie możesz stosować olej spełniający normy SAE 5W-30, oraz ACEA A1/B1 lub A5/B5 więc i tu się robi szerzej.
Wybór środka smarnego powinien odpowiadać wymaganiom konkretnego silnika i układu oczyszczania spalin. Sama lepkość SAE 5W-30 nie wystarcza do oceny przydatności oleju, ponieważ istotna jest również właściwa norma jakościowa.
Czy DPNR trzeba wymieniać?
Filtr DPNR może działać sprawnie przez setki tysięcy kilometrów, jednakże nieodpowiednia eksploatacja skutkuje jego zużyciem oraz zapchaniem kanalików. Wymiana staje się uzasadniona wtedy, gdy element jest trwale uszkodzony, stopiony, pęknięty albo nie można przywrócić jego przepustowości przez profesjonalne czyszczenie.
I tak wcześniej czy później dotrzesz do momentu cięcia i emulatorów lub wymiany na nowy.
Przed wyborem wymiany należy sprawdzić stan techniczny silnika, działanie wtryskiwaczy, czujników oraz przebieg regeneracji. Nowy filtr zamontowany w samochodzie z niesprawnym układem zasilania lub doładowania może szybko ulec ponownemu zanieczyszczeniu.
Najważniejsze zasady eksploatacji Lexusa z DPNR
- Kontroluj objawy związane z utratą mocy, kopceniem, zwiększonym spalaniem i kontrolką silnika.
- Nie przerywaj bez potrzeby rozpoczętej regeneracji filtra.
- Zapewnij samochodowi warunki do wypalania podczas dłuższej jazdy, jeśli układ działa prawidłowo.
- Stosuj olej zgodny z wymaganiami silnika i układu DPNR.
- Przy problemach z regeneracją wykonaj diagnostykę zamiast wielokrotnie wymuszać wypalanie.
- Nie przeprowadzaj aktywnego wypalania w pobliżu elewacji czy w garażu.
- Przed czyszczeniem lub wymianą ustal, czy filtr jest zapchany sadzą, czy wypełniony popiołem.
Czyszczenie DPF w samochodach marki Lexus, szczególnie tych z silnikami wysokoprężnymi, jest kluczowym elementem utrzymania czystości spalin oraz zachowania pełnej sprawności pojazdu. Warto regularnie monitorować stan filtra cząstek stałych i stosować odpowiednie metody wypalania DPF, aby uniknąć kosztownej wymiany lub serwisowania.