Gdzie wpisać leasing w oświadczeniu majątkowym?

Leasingu nie należy automatycznie wpisywać jako własności samochodu, ponieważ w typowym leasingu operacyjnym właścicielem pojazdu pozostaje leasingodawca, a korzystający ma prawo używać samochodu na warunkach umowy. W oświadczeniu majątkowym należy natomiast wykazać zobowiązanie pieniężne wynikające z umowy leasingu, jeżeli formularz i przepisy właściwe dla danej grupy zawodowej przewidują obowiązek ujawnienia takich zobowiązań.

Samochód używany na podstawie leasingu może być również opisany w części dotyczącej ruchomości, jeżeli obowiązujący formularz wymaga wskazania składników majątku ruchomego pozostających w posiadaniu osoby składającej oświadczenie. Trzeba jednak wyraźnie zaznaczyć, że pojazd nie jest własnością korzystającego, lecz jest używany na podstawie umowy leasingu, a w części dotyczącej zobowiązań podać dane dotyczące leasingodawcy, pozostałego zobowiązania i warunków umowy.

W której części formularza wykazać leasing?

Najczęściej leasing należy ująć w punkcie dotyczącym zobowiązań pieniężnych, zwłaszcza gdy wartość zobowiązania przekracza próg wskazany w formularzu. W wielu oświadczeniach majątkowych ujawnieniu podlegają zobowiązania pieniężne o wartości powyżej 10 000 złotych, w tym zaciągnięte kredyty i pożyczki oraz warunki, na jakich zostały udzielone.

W niektórych formularzach zobowiązania są ujmowane szerzej jako wierzytelności i zobowiązania pieniężne, bez ograniczenia wyłącznie do kredytów i pożyczek. Z tego względu leasing, jako umowa powodująca obowiązek zapłaty kolejnych rat i innych należności wynikających z umowy, powinien zostać przeanalizowany przede wszystkim w kontekście punktu dotyczącego zobowiązań.

Jeżeli formularz zawiera osobną rubrykę dotyczącą innych praw majątkowych albo składników mienia ruchomego, sposób wykazania pojazdu należy dostosować do dokładnego brzmienia tej rubryki. Oświadczenie majątkowe składa się według wzoru właściwego dla konkretnej funkcji publicznej, dlatego zakres ujawnianych informacji może różnić się w zależności od podstawy prawnej.

Jak opisać samochód w leasingu?

W opisie należy wskazać, że samochód jest używany na podstawie umowy leasingu, a jego właścicielem pozostaje leasingodawca. W części dotyczącej zobowiązań można podać nazwę leasingodawcy, rodzaj umowy, wartość pozostałego do spłaty zobowiązania oraz warunki spłaty, o ile formularz wymaga takich informacji.

Przykładowy opis powinien odpowiadać rzeczywistej treści umowy, na przykład: „zobowiązanie z tytułu umowy leasingu samochodu osobowego wobec leasingodawcy, pozostałe raty zgodnie z harmonogramem, pojazd nie stanowi własności korzystającego”. Nie należy wpisywać przykładowych danych, jeżeli nie odpowiadają one konkretnej umowie.

Jeżeli formularz wymaga wskazania wartości zobowiązania, należy podać wartość wynikającą z aktualnego harmonogramu lub dokumentu leasingodawcy, zgodnie ze stanem na dzień, na który składane jest oświadczenie. Oświadczenie składa się według stanu na dzień określony wymogami, a nie według dnia sporządzania oświadczenia.

Czy samochód w leasingu jest składnikiem majątku ruchomego?

W typowym leasingu operacyjnym właścicielem pojazdu pozostaje leasingodawca, a korzystający ma prawo używać samochodu na warunkach umowy. Z tego powodu samochód nie powinien być przedstawiany jako własność osoby składającej oświadczenie.

Jednocześnie niektóre formularze nakazują ujawnienie posiadanych rzeczy ruchomych o wartości przekraczającej określony próg. W takim przypadku bezpieczny opis powinien rozróżniać fakt posiadania lub używania pojazdu od prawa własności. Należy wskazać, że samochód znajduje się w posiadaniu korzystającego na podstawie umowy leasingu i nie stanowi jego własności.

O tym, czy pojazd powinien zostać dodatkowo wskazany w części dotyczącej mienia ruchomego, decyduje brzmienie właściwego formularza. Nie można przyjąć jednego sposobu dla wszystkich osób zobowiązanych do składania oświadczeń, ponieważ wielość aktów prawnych i wzorów formularzy powoduje różnice w zakresie informacji podlegających ujawnieniu.

Dlaczego leasing wykazuje się jako zobowiązanie?

Leasing wiąże się z obowiązkiem zapłaty rat oraz innych należności określonych w umowie. Chociaż samochód nie jest własnością korzystającego, umowa może powodować powstanie zobowiązania pieniężnego, które powinno zostać ujawnione w odpowiedniej części oświadczenia majątkowego.

W oświadczeniach majątkowych składanych przez posłów i senatorów należy ujawnić zobowiązania pieniężne o wartości powyżej 10 000 złotych, w tym zaciągnięte kredyty i pożyczki oraz warunki, na jakich zostały udzielone. Podobne informacje muszą zawrzeć osoby składające oświadczenia majątkowe na podstawie ustaw samorządowych - określonych w: art. 24h ustawy o samorządzie gminnym, art. 25c ustawy o samorządzie powiatowym, art. 27c ustawy o samorządzie województwa oraz art. 24 ustawy o pracownikach samorządowych.

W przypadku prokuratorów, sędziów, sędziów wojskowych i komorników ujawnieniu podlegają wierzytelności i zobowiązania pieniężne o wartości powyżej 10 000 zł. W odniesieniu do innych grup zawodowych formularz może przewidywać odmienny próg, inną walutę albo dodatkowe wymagania dotyczące opisu zobowiązania.

Jakie informacje o leasingu podać?

W rubryce dotyczącej zobowiązań nie należy ograniczać się do samego słowa „leasing”. Najczęściej trzeba wskazać rodzaj zobowiązania, przedmiot umowy, podmiot, wobec którego zobowiązanie istnieje, jego wartość oraz warunki spłaty.

• rodzaj zobowiązania: umowa leasingu;
• przedmiot umowy: samochód osobowy albo inny pojazd;
• leasingodawca, czyli podmiot finansujący;
• wartość zobowiązania albo pozostała do spłaty kwota, jeżeli formularz tego wymaga;
• liczba lub wysokość pozostałych rat, jeżeli formularz wymaga warunków spłaty;
• informacja, że właścicielem pojazdu pozostaje leasingodawca;
• data zawarcia umowy albo okres jej obowiązywania, jeżeli takie dane są wymagane;
• informacja o wykupie, jeżeli umowa przewiduje możliwość wykupu i ma to znaczenie dla opisu zobowiązania.

W rubrykach mających zastosowanie w konkretnym przypadku wpisujemy wszystkie wymagane elementy zawarte w opisie rubryki, np. w sytuacji, gdy w pozycji wymagane jest podanie zarówno przychodu jak i dochodu, należy podać obie te wartości. Ta sama zasada dotyczy rubryki obejmującej zobowiązania: jeżeli formularz wymaga wskazania podmiotu, kwoty i warunków, nie należy ograniczać opisu do nazwy umowy.

Leasing a próg 10 000 zł

W wielu wzorach oświadczeń majątkowych obowiązek ujawnienia dotyczy zobowiązań pieniężnych o wartości powyżej 10 000 zł. Jeżeli pozostałe zobowiązanie leasingowe przekracza ten próg, powinno zostać wykazane w odpowiedniej rubryce.

Nie należy jednak automatycznie przyjmować, że znaczenie ma wyłącznie wysokość jednej miesięcznej raty. Istotna może być wartość całego pozostającego zobowiązania albo sposób określenia wartości wskazany w formularzu. W razie wątpliwości należy oprzeć opis na danych wynikających z umowy, harmonogramu spłat oraz właściwego wzoru oświadczenia.

W oświadczeniach składanych na podstawie art. 41a ustawy o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych różnice dotyczą m.in. wartości i waluty, w jakiej konieczne jest wykazanie ruchomości oraz zobowiązań. Zgodnie z tym przepisem zobowiązania pieniężne podlegają wykazaniu, gdy ich wartość stanowi równowartość w złotych powyżej 3 000 euro.

Leasing operacyjny a leasing finansowy

W typowym leasingu operacyjnym właścicielem pojazdu pozostaje leasingodawca, a korzystający uzyskuje prawo używania samochodu. W takim przypadku podstawowym miejscem ujawnienia leasingu jest rubryka dotycząca zobowiązań pieniężnych, a ewentualne wskazanie pojazdu jako używanego składnika mienia powinno wyraźnie odróżniać posiadanie od własności.

Leasing finansowy może mieć odmienną konstrukcję ekonomiczną i rachunkową, dlatego znaczenie ma treść konkretnej umowy oraz właściwy formularz. Nie należy zakładać, że sama nazwa produktu przesądza o sposobie wpisania go do oświadczenia. Decydujące są prawa i obowiązki wynikające z umowy oraz wymagania rubryki formularza.

Jeżeli po zakończeniu umowy następuje wykup pojazdu, sytuacja majątkowa zmienia się w dniu skutecznego nabycia własności. Sam fakt istnienia opcji wykupu nie oznacza jeszcze, że korzystający jest właścicielem samochodu.

Leasing a majątek wspólny małżonków

Składane oświadczenie majątkowe dotyczy majątku odrębnego oraz majątku objętego małżeńską wspólnością majątkową. Wypełniając oświadczenie należy określić przynależność poszczególnych składników majątkowych, dochodów i zobowiązań do jednej z tych mas majątkowych.

Do majątku wspólnego należą w szczególności pobrane wynagrodzenie za pracę i dochody z innej działalności zarobkowej każdego z małżonków, dochody z majątku wspólnego, jak również z majątku osobistego każdego z małżonków, a także środki zgromadzone na rachunku otwartego lub pracowniczego funduszu emerytalnego każdego z małżonków.

W przypadku leasingu należy ustalić, czy zobowiązanie zostało zaciągnięte w związku z majątkiem wspólnym, działalnością gospodarczą jednego z małżonków czy majątkiem odrębnym. Nie zmienia to faktu, że osoba składająca oświadczenie powinna wykazać zobowiązanie, jeżeli właściwe przepisy i formularz obejmują takie zobowiązania.

Nie podaje się majątku odrębnego współmałżonka oraz uzyskanych przez niego dochodów. Jeżeli jednak zobowiązanie leasingowe należy do majątku wspólnego albo osoba składająca oświadczenie jest stroną umowy, należy określić właściwą przynależność zobowiązania zgodnie z wymaganiami formularza.

Leasing samochodu wykorzystywanego w działalności gospodarczej

Samochód w leasingu może być wykorzystywany w jednoosobowej działalności gospodarczej, ale sposób ujęcia leasingu w oświadczeniu majątkowym nie zależy wyłącznie od tego, czy raty są kosztem działalności. Znaczenie ma zakres informacji wymagany przez ustawę i formularz właściwy dla osoby składającej oświadczenie.

W oświadczeniu należy również wykazać prowadzenie działalności gospodarczej, jeżeli właściwy formularz przewiduje taki obowiązek. Informację o działalności gospodarczej należy zamieścić w odpowiedniej części, natomiast samą umowę leasingu w części dotyczącej zobowiązań, a ewentualnie także w części dotyczącej mienia ruchomego lub innych praw majątkowych.

Nie należy utożsamiać wykazania działalności gospodarczej z wykazaniem każdego składnika majątku firmy. Każdy element powinien zostać ujęty w rubryce odpowiadającej jego charakterowi i zgodnie z zakresem wymaganym przez konkretny formularz.

Różnice między formularzami oświadczeń majątkowych

Zakres informacji koniecznych do zamieszczenia w składanym oświadczeniu majątkowym uzależniony jest od zapisów aktów prawnych regulujących tę kwestię dla poszczególnych grup zawodowych. Z tego powodu nie ma jednego uniwersalnego sposobu wpisywania leasingu dla wszystkich osób pełniących funkcje publiczne.

Osoby składające oświadczenia na podstawie art. 10 ustawy antykorupcyjnej zobowiązane są określić w nich w szczególności informacje o posiadanych zasobach pieniężnych, nieruchomościach, udziałach i akcjach w spółkach prawa handlowego, a ponadto o nabytym przez siebie albo małżonka od Skarbu Państwa, innej państwowej osoby prawnej, jednostek samorządu terytorialnego, ich związków lub związku metropolitalnego mieniu, które podlegało zbyciu w drodze przetargu.

Wzór formularza oświadczenia majątkowego składanego na podstawie tego przepisu przewiduje dodatkowo podanie informacji na temat składników mienia ruchomego o wartości powyżej 10 000 zł, zobowiązaniach pieniężnych o wartości powyżej 10 000 zł oraz innych dodatkowych danych o stanie majątkowym.

Podobne informacje muszą zawrzeć osoby składające oświadczenia majątkowe na podstawie ustaw samorządowych. Różnice pomiędzy tymi oświadczeniami wynikają z zakresu uczestnictwa w spółkach, nabycia mienia w drodze przetargu oraz szczegółowych wymagań formularza.

Jak ustalić wartość zobowiązania leasingowego?

Wartość zobowiązania powinna wynikać z dokumentów dotyczących konkretnej umowy, w szczególności z harmonogramu spłat, aneksu albo aktualnego zaświadczenia leasingodawcy. Nie należy wpisywać wartości samochodu tak, jakby była ona kwotą osobistego długu, jeżeli formularz wymaga wskazania pozostałego zobowiązania z umowy.

Warto również odróżnić wartość rynkową samochodu od wartości pozostałych do zapłaty rat i innych należności. Są to różne informacje, a ich zamienne podanie może prowadzić do niejasności w analizie oświadczenia.

Jeżeli formularz nie określa sposobu obliczenia wartości zobowiązania, należy zachować spójność z dokumentacją leasingową i jasno opisać, czego dotyczy wskazana kwota. W razie potrzeby można podać, że jest to suma pozostałych rat albo wartość zobowiązania według stanu na dzień składania oświadczenia.

Najczęstsze błędy przy wykazywaniu leasingu

Nieprawidłowe wypełnienie oświadczenia może polegać zarówno na pominięciu leasingu, jak i na przedstawieniu go w sposób sugerujący własność samochodu. Oświadczenia majątkowe podlegają ściśle określonej analizie, dlatego prawidłowe wypełnienie oświadczenia majątkowego jest niezwykle istotne.

• pominięcie leasingu w rubryce dotyczącej zobowiązań pieniężnych;
• wpisanie samochodu jako własności, mimo że właścicielem pozostaje leasingodawca;
• podanie wyłącznie wysokości miesięcznej raty bez wskazania, czego dotyczy zobowiązanie;
• brak wskazania leasingodawcy;
• podanie wartości samochodu zamiast wartości pozostałego zobowiązania, gdy formularz wymaga zobowiązania;
• nieuwzględnienie leasingu w majątku wspólnym albo odrębnym;
• pozostawienie pustej rubryki zamiast wpisania „nie dotyczy”;
• podanie danych według dnia sporządzania oświadczenia, mimo że formularz wymaga stanu na inną datę;
• niespójność danych z harmonogramem spłat lub innymi dokumentami;
• wykazanie umowy leasingu bez opisania warunków, jeżeli rubryka tego wymaga.

Nie należy pozostawiać pustych rubryk, nie należy wpisywać „nie” lub znaku „Z”, nie skreślać rubryk - jeżeli jakaś rubryka nie znajduje w danym przypadku zastosowania, to należy wpisać „nie dotyczy”.

Do najczęściej występujących uchybień należy brak określenia warunków, na jakich zaciągnięto kredyt, czyli wobec kogo zaciągnięto zobowiązania finansowe, w związku z jakim zdarzeniem oraz w jakiej wysokości. Choć wskazówka ta dotyczy wprost kredytów, podobny sposób opisu powinien być stosowany przy innych zobowiązaniach, jeżeli formularz wymaga określenia ich warunków.

Leasing a dokumenty źródłowe

Brak obowiązku dołączania dokumentów źródłowych nie oznacza, że można pominąć dane wynikające z umowy leasingu. Dokumenty należy zachować, aby możliwe było prawidłowe ustalenie wartości zobowiązania i warunków jego spłaty.

Oświadczenie majątkowe podlega analizie przeprowadzanej przez osobę, której zostało złożone, a także urząd skarbowy właściwy ze względu na miejsce zamieszkania osoby składającej oświadczenie majątkowe. W razie wątpliwości co do wartości zobowiązania dokumentacja leasingowa może ułatwić wyjaśnienie sposobu sporządzenia wpisu.

W przypadku oświadczeń składanych według stanu na koniec roku należy dołączyć kopię całego, kompletnego, podpisanego zeznania o wysokości osiągniętego dochodu w roku podatkowym. Nie oznacza to jednak obowiązku dołączania umowy leasingu, chyba że szczególne przepisy lub organ przyjmujący oświadczenie wymagają dodatkowych wyjaśnień.

Leasing a obowiązek prawdziwego i kompletnego oświadczenia

Oświadczenie majątkowe musi zostać wypełnione przy zachowaniu staranności, rzetelności i zupełności. Należy wykazać majątek znajdujący się w kraju i za granicą oraz wierzytelności, a także określić na wstępie informacje o panującym między małżonkami ustroju majątkowym lub każdorazowo określić przynależność poszczególnych składników majątku do majątku odrębnego osoby składającej oświadczenie bądź do majątku objętego małżeńską wspólnością majątkową.

Każde oświadczenie majątkowe musi być zgodne z prawdą. Podanie nieprawdy lub zatajenie prawdy w oświadczeniu majątkowym powoduje odpowiedzialność karną na podstawie art. 233 § 1 Kodeksu karnego: „Kto, składając zeznanie mające służyć za dowód w postępowaniu sądowym lub w innym postępowaniu prowadzonym na podstawie ustawy, zeznaje nieprawdę lub zataja prawdę, podlega karze pozbawienia wolności do lat 3.”

Sam fakt, że samochód nie jest własnością korzystającego, nie przesądza więc o możliwości całkowitego pominięcia leasingu. Należy oddzielić własność pojazdu od zobowiązania wynikającego z umowy i sprawdzić, czy właściwy formularz wymaga ujawnienia zobowiązań, mienia ruchomego albo innych praw majątkowych.

Praktyczna kolejność wypełniania informacji o leasingu

1. Sprawdź podstawę prawną obowiązku złożenia oświadczenia oraz właściwy wzór formularza.
2. Ustal, czy umowa dotyczy leasingu operacyjnego, finansowego albo innej formy korzystania z pojazdu.
3. Sprawdź, kto jest właścicielem samochodu na dzień składania oświadczenia.
4. Ustal wysokość pozostałego zobowiązania na dzień, według którego składa się oświadczenie.
5. Sprawdź, czy próg wartości zobowiązania został przekroczony.
6. Wpisz zobowiązanie w rubryce dotyczącej zobowiązań pieniężnych.
7. Jeżeli formularz wymaga wykazania ruchomości lub innych praw majątkowych, opisz samochód jako używany na podstawie leasingu, bez przedstawiania go jako własności.
8. Określ, czy zobowiązanie należy do majątku wspólnego czy odrębnego.
9. Uzupełnij wszystkie wymagane elementy, w szczególności leasingodawcę, kwotę i warunki spłaty.
10. Sprawdź zgodność wpisu z umową i harmonogramem spłat oraz podpisz dokument zgodnie z wymaganiami formularza.

W przypadku złożenia oświadczenia wypełnionego przy użyciu komputera lub przez inną osobę, składający oświadczenie musi podpisać się na każdej stronie dokumentu. Oświadczenie składa się w dwóch jednobrzmiących egzemplarzach.

Przykładowe sformułowania

Jeżeli formularz wymaga krótkiego opisu zobowiązania, można zastosować sformułowanie odpowiadające rzeczywistym danym: „umowa leasingu samochodu osobowego zawarta z [nazwa leasingodawcy], pozostałe zobowiązanie w kwocie [kwota] zł, spłata zgodnie z harmonogramem, właścicielem pojazdu pozostaje leasingodawca”.

Jeżeli formularz wymaga także wskazania pojazdu w części dotyczącej mienia ruchomego, opis powinien podkreślać podstawę korzystania: „samochód osobowy używany na podstawie umowy leasingu, właścicielem pojazdu jest leasingodawca”.

Jeżeli leasing został zakończony wykupem, zapis powinien odpowiadać aktualnemu stanowi: „samochód osobowy stanowiący własność osoby składającej oświadczenie, nabyty po zakończeniu umowy leasingu”. Nie należy stosować takiego opisu przed skutecznym przeniesieniem własności.

W każdym przypadku dane w nawiasach należy zastąpić informacjami wynikającymi z konkretnej umowy albo pominąć, jeżeli dany element nie jest wymagany przez formularz.

tags: #gdzie #wpisac #leasing #w #oswiadczeniu #majatkowym