Jeżeli Volkswagen po wyjęciu kluczyka nadal pracuje, a po zgaszeniu silnika pozostają włączone kontrolki, zegar lub inne odbiorniki, najczęściej problem dotyczy kostki stacyjki, mechanizmu łączącego wkładkę zamka z kostką, zwartego przekaźnika albo usterki instalacji elektrycznej. W samochodach z silnikiem Diesla trzeba dodatkowo sprawdzić przekaźnik 109, ponieważ odpowiada on za zasilanie sterownika silnika.
W pierwszej kolejności należy ustalić, czy po wyjęciu kluczyka nadal pozostaje zasilanie obwodu zapłonu. Można zacząć od odłączenia kostki stacyjki i sprawdzenia, czy licznik oraz pozostałe elementy instalacji zgasną. Jeżeli po odpięciu kostki zasilanie nadal występuje, problem leży poza samą stacyjką, na przykład w przekaźniku lub instalacji.
Najczęstsze przyczyny
W przypadku Volkswagena, który nie gaśnie po wyjęciu kluczyka, podejrzana jest przede wszystkim rozpadająca się stacyjka. Na 99% kostka stacyjki do wymiany dostępna raczej w każdym sklepie motoryzacyjnym około 50-60zł. Kostka tak, ale i ten „śrubokręt” też się może przyblokować, złamać, i nie wracać wyłączając kostkę stacyjki.
Stacyjkę można podzielić na część elektryczną - kostkę stacyjki - oraz część bardziej mechaniczną, z której wyjęto kostkę stacyjki. Pomiędzy wkładką kluczyka a kostką stacyjki może znajdować się jeszcze trzeci element łączący oba podzespoły. Jeżeli uszkodzi się końcówka wkładki, trzpień albo element pośredni, kluczyk może obracać się bez prawidłowego wyłączania kostki.
Uszkodzona kostka stacyjki
Kostka stacyjki może nie rozłączać obwodu zapłonu po przekręceniu kluczyka do pozycji wyłączenia. W takiej sytuacji samochód zachowuje się tak, jakby kluczyk nadal znajdował się w pozycji zapłonu. Silnik pracuje, świecą się kontrolki, a po zgaszeniu jednostki napędowej z biegu nadal pozostaje włączona część instalacji.
Gdyby kostka nie działała tak jak powinna, to nie odpaliłby samochodu. Dlatego sama informacja, że silnik uruchamia się normalnie, nie wyklucza mechanicznego problemu z elementem, który steruje kostką. Możliwe jest również, że część elektryczna jest sprawna, ale ruch kluczyka nie włącza lub nie wyłącza jej prawidłowo.
Uszkodzenie mechanizmu między kluczykiem a kostką
Kostka może być jeszcze dobra, ale z różnych przyczyn ruch kluczyka już nie włącza lub nie wyłącza kostki. Ułamać się mogła końcówka trzpienia, element wkładki kluczyka albo inna część znajdująca się pomiędzy kostką a kluczykiem. Efekt będzie podobny: kierowca wyjmuje kluczyk, lecz elektryczny wyłącznik zapłonu pozostaje w pozycji włączonej.
Po zdjęciu obudowy kierownicy należy sprawdzić, czy kostka działa po włączaniu i wyłączaniu ręcznym śrubokrętem. Trzeba również sprawdzić, co dokładnie obraca kostką stacyjki i czy mechanizm wraca do pozycji wyłączenia po przekręceniu kluczyka.
Jak sprawdzić, czy winna jest stacyjka
Najprostszym testem jest zdjęcie obudowy kierownicy i odpięcie kostki stacyjki. Jeżeli po odłączeniu kostki licznik zgaśnie, prawdopodobnym winowajcą jest kostka albo mechanizm, który nią steruje. Jeżeli natomiast zasilanie nadal pozostanie, trzeba szukać zwarcia poza stacyjką.
Warto sprawdzić, czy zasilanie pojawia się nadal po wypięciu złącza z kostki stacyjki. Jeżeli jest, problem leży poza „stacyjką” i wtedy można dalej diagnozować instalację. Takie sprawdzenie pozwala uniknąć wymiany sprawnego elementu bez wcześniejszego potwierdzenia usterki.
Zwarcie przekaźnika
Drugą możliwością jest zwarty lub sklejony przekaźnik zasilający sterownik silnika. Taki przekaźnik może działać bez prądu ze stacyjki i podtrzymywać zasilanie po wyjęciu kluczyka. W przypadku silników Diesla należy zwrócić uwagę na przekaźnik 109.
Na 99% problemem tu jest przekaźnik 109. Jak nie można odpalić, błędów może nie być, bo nie połączysz się ze sterownikiem silnika. W niektórych przypadkach przekaźnik może powodować również nieregularne problemy z uruchamianiem, brak kontrolki „spiralki” oraz konieczność zamknięcia i otwarcia samochodu albo poruszenia elementami kolumny kierownicy przed ponownym rozruchem.
Jeżeli po odpięciu kostki stacyjki odbiorniki nadal pozostają zasilane, należy sprawdzić przekaźniki oraz skrzynkę bezpieczników. W przypadku Sharana wskazywano między innymi na możliwość zwarcia przekaźnika, ale przed jego wymianą trzeba potwierdzić, czy rzeczywiście pozostaje on załączony po wyjęciu kluczyka.
Objawy towarzyszące i ich znaczenie
W Passacie B5 FL po wyjęciu kluczyka silnik może nadal pracować, a zegar może świecić. Po zduszeniu go szybkim ruszeniem z trójki silnik gaśnie, lecz nie oznacza to usunięcia usterki. Jeżeli po odłączeniu akumulatora i ponownym podłączeniu pojawia się migająca dioda immobilizera oraz komunikat „immobilizer activated” bez włożenia kluczyka, trzeba brać pod uwagę zarówno problem z zasilaniem, jak i zaburzoną pracę immobilizera.
W Sharanie podobnym objawem może być zapalona czerwona kontrolka akumulatora po wyjęciu kluczyka. Po odłączeniu klem kontrolka może pojawić się od razu, mimo że zapłon nie jest włączony. W takiej sytuacji samo zdławienie silnika biegiem nie rozwiązuje problemu, a dalsze próby uruchamiania mogą ujawnić dodatkową usterkę immobilizera.
Przed wystąpieniem problemu może zgasnąć podświetlenie panelu klimatyzacji albo przestać działać cały panel. Taki objaw może mieć związek z usterką zasilania, zwarciem, przekaźnikiem lub problemem w skrzynce bezpieczników. Jeżeli jednocześnie występują nieprawidłowości pracy wycieraczek, kierunkowskazów albo innych odbiorników, należy dokładniej sprawdzić instalację elektryczną.
Immobilizer a silnik, który nie gaśnie
Immobilizer zwykle odpowiada za zezwolenie na uruchomienie silnika, a nie za jego wyłączanie po wyjęciu kluczyka. Dlatego migająca kontrolka immobilizera po odłączeniu akumulatora może być skutkiem zaburzonej kolejności zasilania lub dodatkową usterką, ale nie musi być pierwotną przyczyną pozostawania włączonego zapłonu.
W jednym samochodzie immobilizer rozbrajał się podczas włączania zapłonu, ale nie rozbrajał się w momencie podłączenia immobilizera do zasilania. Żeby go odblokować, musiała być zachowana określona kolejność włączania zasilania. Przy stacyjce, która nie wyłącza się prawidłowo, ta kolejność może zostać zaburzona.
Jeżeli samochód po wymianie lub dorobieniu kluczyka uruchamia się tylko na chwilę i po sekundzie gaśnie, przyczyną może być brak transpondera immobilizera w kluczyku. W oryginalnym kluczyku znajduje się „pastylka”, która potwierdza przynależność kluczyka do samochodu. Zapasowy kluczyk może jej nie mieć.
W takim przypadku silnik może bezproblemowo rozpocząć pracę, ale po chwili immobilizer nie uzyska potwierdzenia od kluczyka i wyłączy silnik. Kształt zębów, ich długość oraz zużycie mają wpływ na mechaniczne obracanie zamka, natomiast autoryzacja immobilizera zależy od obecności i zaprogramowania odpowiedniego transpondera.
Typowe błędy związane z kluczykiem
| Objaw | Możliwa przyczyna |
|---|---|
| Silnik odpala i po około sekundzie gaśnie | Brak transpondera immobilizera albo nieprawidłowe zaprogramowanie kluczyka |
| Silnik nadal pracuje po wyjęciu kluczyka | Kostka stacyjki, mechanizm stacyjki, zwarty przekaźnik lub instalacja |
| Miga kontrolka immobilizera po podłączeniu akumulatora | Problem z autoryzacją, kolejnością zasilania albo układem immobilizera |
| Kluczyk obraca się, lecz zapłon nie wyłącza się | Uszkodzenie elementu łączącego wkładkę z kostką stacyjki |
Kluczyk można dorobić razem z immobilizerem, ale zwykłe skopiowanie części mechanicznej nie wystarczy. Dorabiany kluczyk musi mieć właściwy transponder oraz zostać dopasowany do samochodu. Odłączanie immobilizera nie jest standardową naprawą problemu z niewyłączającym się zapłonem i nie powinno zastępować prawidłowej diagnozy.
Diagnostyka krok po kroku
Wyjmij kluczyk i sprawdź, czy silnik, licznik, kontrolki oraz pozostałe odbiorniki nadal pracują.
Nie gaś silnika przez długotrwałe zdławienie, jeżeli można bezpiecznie odłączyć zasilanie zgodnie z konstrukcją samochodu i zaleceniami dla danego modelu.
Zdejmij obudowę kierownicy i odłącz kostkę stacyjki.
Sprawdź, czy po odłączeniu kostki gaśnie licznik i znika zasilanie obwodu zapłonu.
Jeżeli wszystko zgaśnie, sprawdź kostkę oraz mechanizm obracający kostką.
Jeżeli zasilanie nadal występuje, sprawdź przekaźniki, skrzynkę bezpieczników oraz wiązkę przewodów.
W silniku Diesla sprawdź przekaźnik 109, zwłaszcza gdy występują również problemy z kontrolką „spiralki” lub komunikacją ze sterownikiem silnika.
Odłącz radio na początek, ponieważ dodatkowe urządzenie lub jego instalacja również może powodować nieprawidłowe podtrzymywanie zasilania.
Po usunięciu problemu z zasilaniem wykonaj diagnostykę immobilizera i sprawdź zapisane błędy.
Odłączenie radia może być pomocnym testem, ponieważ nieprawidłowo podłączone urządzenie albo zwarcie w jego obwodzie może podtrzymywać zasilanie wybranych elementów. Nie wyklucza to jednak usterki stacyjki, dlatego radio należy traktować jako jeden z kolejnych punktów diagnostyki.
Diagnostyka komputerowa
Podłączenie VAG-COM lub innego testera może ujawnić błędy immobilizera, takie jak „01176 - Key 65-10 - Unauthorized - Intermittent” oraz „01179 - Incorrect Key Programming 35-00”. Po ich skasowaniu samochód może jednak nadal nie odpalać, jeżeli zapłon pozostaje włączony mimo wyjętego kluczyka.
Jeżeli po wystąpieniu usterki tester nie znajduje immobilizera albo nie można połączyć się ze sterownikiem silnika, najpierw trzeba przywrócić prawidłowe zasilanie. Brak komunikacji może wynikać z uszkodzenia przekaźnika lub ciągłego zasilania obwodu, a nie wyłącznie z awarii samego immobilizera.
Diagnostyka komputerowa nie zawsze wskaże uszkodzoną kostkę stacyjki. Usterka mechaniczna może nie zapisać się jako błąd sterownika, dlatego kontrola napięcia, działanie kostki po odpięciu oraz sprawdzenie przekaźników pozostają niezbędne.
Samochody z automatyczną skrzynią biegów
W niektórych Volkswagenach z automatyczną skrzynią biegów występował problem umożliwiający wyjęcie kluczyka bez przestawienia dźwigni zmiany biegów do pozycji „Park”. Problem miał charakter elektryczny i dotyczył wadliwego styku przełącznika w obudowie dźwigni zmiany biegów.
Na styku mogła utworzyć się warstwa krzemianu, a z powodu wyższej oporności przełącznik miał trudności z wykryciem, czy dźwignia znajduje się w położeniu „Park”. W konsekwencji można było wyjąć kluczyk nawet wtedy, gdy kierowca nie przestawił dźwigni do właściwej pozycji.
Ten problem dotyczył samochodów z automatyczną skrzynią biegów, ręczną dźwignią hamulca i otwieranym kluczykiem. W ramach rozwiązania montowano nowy przełącznik w obudowie dźwigni, wyłączano stary przełącznik bez jego wyjmowania oraz podłączano płytkę drukowaną do wiązki przewodów.
Jeżeli Volkswagen z automatyczną skrzynią biegów wykazuje nieprawidłowości związane z położeniem „Park”, blokadą kluczyka albo zasilaniem po wyjęciu kluczyka, należy sprawdzić również przełącznik zakresu skrzyni oraz obwód blokady wybieraka.
Jak zawodzą przełączniki zapłonu w VW
Czego nie robić
Nie zakładaj od razu, że winny jest immobilizer tylko dlatego, że miga jego kontrolka.
Nie wymieniaj kostki stacyjki bez sprawdzenia, czy po jej odłączeniu zasilanie rzeczywiście znika.
Nie próbuj wielokrotnie uruchamiać samochodu, jeżeli zapłon pozostaje włączony po wyjęciu kluczyka.
Nie traktuj zdławienia silnika biegiem jako naprawy; jest to jedynie sposób awaryjnego zatrzymania jednostki napędowej.
Nie odłączaj immobilizera jako pierwszego działania, ponieważ przyczyną może być mechanizm stacyjki, przekaźnik lub zwarcie w instalacji.
Nie zakładaj, że prawidłowo dorobiony grot kluczyka automatycznie oznacza prawidłową autoryzację immobilizera.
Najbardziej logiczna kolejność postępowania to najpierw ustalenie, czy po wyjęciu kluczyka pozostaje zasilanie, następnie odłączenie kostki stacyjki, kontrola mechanizmu między wkładką a kostką, sprawdzenie przekaźników i skrzynki bezpieczników, a dopiero później diagnostyka immobilizera oraz programowania kluczyka.