Koło dwumasowe w Audi A3 występuje zarówno w wybranych silnikach Diesla, jak i w niektórych jednostkach benzynowych. Nie można więc przyjąć, że każda wersja wysokoprężna ma dwumasę, a każda benzynowa jest jej pozbawiona, ponieważ zastosowanie tego elementu zależy między innymi od wersji silnika, rocznika oraz zamontowanej skrzyni biegów.
W przypadku Audi A3 8P z silnikiem benzynowym 1.6 MPI o oznaczeniu BSE odpowiedź nie zawsze jest jednoznaczna: w części samochodów koło dwumasowe nie występuje, natomiast od 2007 roku w niektórych wersjach z określonymi skrzyniami biegów DMF mogło być stosowane. Dlatego przy identyfikacji konkretnego auta warto uwzględnić rocznik, oznaczenie silnika, skrzyni biegów i numer VIN.
Koło dwumasowe w Audi A3 - od czego zależy jego zastosowanie?
Koło dwumasowe to element występujący powszechnie zarówno w samochodach z silnikiem diesla, jak i benzynowych. Dwumasa występuje zarówno w autach benzynowych, jak i dieslach od blisko 15-20 lat, a związane jest to z rozwojem motoryzacji.
Zwiększenie mocy i momentu obrotowego wymusiło na producentach poszukiwanie rozwiązań, które poprawią komfort jazdy i przyczynią się do skutecznego niwelowania drgań skrętnych. Łatwiej byłoby raczej wymienić auta, w których nie występuje, bo można je policzyć na palcach jednej ręki.
W Audi A3 obecność dwumasowego koła zamachowego może być związana z wysokim momentem obrotowym silnika, charakterystyką konkretnej jednostki napędowej oraz rodzajem skrzyni biegów. Sama nazwa silnika nie zawsze wystarcza do jednoznacznego potwierdzenia wyposażenia danego egzemplarza.
Silniki Diesla Audi A3 wyposażone w dwumasowe koło zamachowe
W silnikach Diesla koło dwumasowe występuje znacznie częściej niż w prostych jednostkach benzynowych. Silniki diesla generują dużo większy moment obrotowy niż silniki benzynowe (przy podobnej pojemności skokowej).
W Audi A3 8P do wersji, w których stosowane są zestawy sprzęgła współpracujące z dwumasowym kołem zamachowym, należą między innymi 1.6 TDI 105 KM, 1.9 TDI 105 KM oraz 2.0 TDI PD o mocy 140 i 170 KM. W Audi A3 8V dwumasa występuje między innymi w silnikach 1.6 TDI 105 KM i 2.0 TDI 150 KM.
| Generacja Audi A3 | Silnik wysokoprężny | Moc |
|---|---|---|
| Audi A3 8P | 1.6 TDI | 105KM 77kW |
| Audi A3 8P | 1.9 TDI | 105KM 77kW |
| Audi A3 8P | 2.0 TDI PD | 140KM 103kW |
| Audi A3 8P | 2.0 TDI PD | 170KM 125kW |
| Audi A3 8V | 1.6 TDI | 105KM 77kW |
| Audi A3 8V | 2.0 TDI | 150KM 110kW |
Nie oznacza to jednak, że każda wersja danego silnika będzie miała dokładnie taki sam układ sprzęgła. Ostateczne potwierdzenie wyposażenia konkretnego egzemplarza wymaga sprawdzenia jego konfiguracji.
Silniki benzynowe Audi A3, w których może występować dwumasa
Obecnie coraz częściej DKZ montuje się także w niektórych silnikach benzynowych. Dotyczy to przede wszystkim jednostek o większej mocy i momencie obrotowym, w których potrzebne jest skuteczne ograniczanie drgań układu napędowego.
W Audi A3 8P dwumasowe koło zamachowe może występować w wybranych wersjach benzynowych, między innymi w silnikach 1.8 TFSI, 2.0 FSI i 2.0 TFSI. W Audi A3 8V należy brać pod uwagę między innymi silniki 1.4 TFSI, 1.5 TFSI oraz wersje 2.0 S3 Quattro.
| Generacja Audi A3 | Silnik benzynowy | Moc |
|---|---|---|
| Audi A3 8P | 1.8 TFSI | 160KM 118kW |
| Audi A3 8P | 2.0 FSI | 150KM 110kW |
| Audi A3 8P | 2.0 TFSI | 265KM 195kW |
| Audi A3 8V | 1.4 TFSI | 125KM 92kW |
| Audi A3 8V | 1.5 TFSI | 150KM 110kW |
| Audi A3 8V | 2.0 S3 Quattro | 300KM 221kW |
| Audi A3 8V | 2.0 S3 Quattro | 310KM 228kW |
Audi A3 1.6 MPI BSE - czy występuje dwumasa?
Najwięcej wątpliwości dotyczy silnika 1.6 MPI BSE o mocy 102 KM, stosowanego między innymi w Audi A3 8P. W jednym z przypadków dotyczących Audi A3 1.6 102KM BSE wskazano, że w silniku BSE nie ma koła dwu masowego.
Pojawiła się jednak informacja, że od 2007 roku z niektórymi skrzyniami DMF występował. Ostatecznie w przypadku samochodu z rocznika 2008 i skrzynią JHT padła sugestia, że w tym wariancie nie ma koła dwumasowego.
Oznacza to, że przy Audi A3 8P 1.6 MPI nie należy opierać się wyłącznie na oznaczeniu BSE. Rocznik auta, rodzaj skrzyni biegów i jej oznaczenie mogą mieć znaczenie, dlatego przy wątpliwościach potrzebne jest sprawdzenie numeru VIN.
Właściciel Audi A3 8P z 2004 roku, silnikiem 1.6 MPI i mocą 75 kW również pytał o obecność koła dwumasowego, ponieważ na biegu jałowym słyszał niepokojące rzężenie, które ustępowało po wciśnięciu sprzęgła. Taki objaw nie potwierdza jednak sam w sobie awarii dwumasy.
Jak działa koło dwumasowe?
Koło dwumasowe, jak sama nazwa wskazuje, składa się z dwóch mas - pierwotnej i wtórnej. Wał napędowy połączony jest z masą pierwotną, w której osadzony jest wieniec koła zębatego.
We wnętrzu koła znajduje się także tarcza zbierakowa oraz sprężyny, które uginają się wraz ze wzrostem momentu obrotowego - są one jednymi z najważniejszych elementów, gdyż bezpośrednio odpowiadają za pracę koła i tłumienie tzw. drgań skrętnych, generowanych podczas pracy silnika.
Masa wtórna pracuje natomiast z tarczą sprzęgła. Masa wtórna i pierwotna mogą obracać się względem siebie o 60 do nawet 80 stopni.

Dlaczego w Audi A3 stosuje się dwumasę?
Koło dwumasowe zwiększa komfort jazdy i wpływa na żywotność całego układu napędowego. Jego zadaniem jest tłumienie drgań skrętnych powstających podczas pracy silnika oraz ograniczenie ich przenoszenia na sprzęgło, skrzynię biegów i pozostałe elementy układu napędowego.
Wysoki moment obrotowy silników Diesla sprawia, że dużo łatwiej takie sprzęgło zużyć podczas niewłaściwej eksploatacji. Z uwagi na wysokie momenty obrotowe i drgania silnika diesla, prawie zawsze wyposażony jest on w sprzęgło z dwumasą.
Także silniki benzynowe mogą wymagać zastosowania dwumasowego koła zamachowego, zwłaszcza gdy mają dużą moc, wysoki moment obrotowy lub konstrukcję generującą znaczne drgania skrętne.
Objawy zużytego koła dwumasowego w Audi A3
Pierwszy objaw to intensywne drgania na wolnych obrotach oraz podczas rozruchu przenoszone na całą karoserię. Dodatkowym dźwiękiem może być odgłos stukania dobiegający z okolic koła dwumasowego.
Możliwe są także problemy ze zmianą biegów w zakresie niskich obrotów oraz ruszaniem. Objawy uszkodzonej dwumasy mogą obejmować nierówną pracę silnika, szarpanie podczas ruszania, wibracje pedału sprzęgła po oparciu na nim stopy, problem z płynną zmianą biegów, hałas i stuki podczas rozruchu silnika, hałas i stuki z okolicy skrzyni biegów oraz drgania karoserii lub kierownicy.
- Nierówna praca silnika.
- Szarpanie podczas ruszania.
- Wibracje pedału sprzęgła po oparciu na nim stopy.
- Problem z płynną zmianą biegów.
- Hałas i stuki podczas rozruchu silnika.
- Hałas i stuki z okolicy skrzyni biegów.
- Drgania karoserii lub/i kierownicy.
Największe obciążenia działają na koło dwumasowe podczas rozruchu silnika i gdy ruszamy z miejsca. Wtedy tarcza zbierakowa mocno napiera na sprężyny, które tłumią drgania.
Hałas i stuki podczas rozruchu silnika są szczególnie istotne, ponieważ rozruch jest jednym z momentów największego obciążenia dwumasy. Samo rzężenie na biegu jałowym, które ustępuje po wciśnięciu sprzęgła, nie pozwala jednak jednoznacznie wskazać konkretnego uszkodzonego podzespołu.
Dwumasa a objawy zużytego sprzęgła
Usterki związane ze sprzęgłem z reguły nie występują nagle. Jest to proces, który da się zauważyć we wczesnym stadium.
Objawy sprzęgła i dwumasowego koła zamachowego mogą się wzajemnie przypominać, dlatego nie każda wibracja, trudność w zmianie biegu lub nietypowy hałas oznacza uszkodzenie DKZ.
- Problem z wbiciem 1 biegu lub wstecznego.
- Wibracje w trakcie wciskania pedału sprzęgła.
- Twardy pedał sprzęgła.
- Szarpanie w trakcie ruszania.
- Ślizganie się sprzęgła - obroty rosną a samochód nie przyspiesza.
- Pedał sprzęgła bierze coraz wyżej.
- Przegrzanie sprzęgła i wyczuwalny zapach spalenizny.
Pedał sprzęgła bierze coraz wyżej (brak objawu przy sprzęgłach z samoregulacją). Nagłe usterki sprzęgła należą do mniejszości, jednak nie można ich wykluczyć.
Jak prawidłowo zdiagnozować dwumasę?
Dla niedoświadczonej osoby nie jest to łatwe, gdyż można je pomylić z awarią innych podzespołów, np. poduszki silnika. Diagnoza awarii koła powinna obejmować także diagnostykę komputerową i odczytanie ewentualnych kodów błędów w obszarze silnika i skrzyni biegów.
Wraz z weryfikacją stuków i nadmiernych drgań powinno to dać nam odpowiedź, gdzie leży przyczyna opisywanych problemów. Stuprocentową pewność dadzą nam dopiero oględziny dwumasy po jej wymontowaniu z pojazdu, ale poprawna diagnostyka jest ważna, by wyeliminować możliwość usterki innych podzespołów.
Przy podejrzeniu problemu z dwumasowym kołem zamachowym należy sprawdzić także stan sprzęgła, poduszek silnika, skrzyni biegów oraz pracę samego silnika. Niepoprawna diagnoza to niepotrzebne koszty.
Ile wytrzymuje dwumasowe koło zamachowe w Audi A3?
Dwumasowe koło zamachowe wytrzymuje podobny przebieg co sprzęgło ok. 150-200 tys. km. Oczywiście niewłaściwe operowanie pedałem sprzęgła szybko skróci ten przebieg.
Standardowe sprzęgło powinno wytrzymać w samochodzie ok. 100-200 tys. km. Między tymi skrajnymi wartościami może minąć kilka lat.
Na żywotność dwumasy wpływają przede wszystkim dwa aspekty - jakość wykonania oraz sposób eksploatacji. Koło może zużyć się także w sposób naturalny, a czas ten jest różny i zależy od jakości jego wykonania i sposobu, w jaki użytkujemy samochód.
Nie zużywa się ona najbardziej podczas jazdy. Największe obciążenia działają na koło dwumasowe podczas rozruchu silnika i gdy ruszamy z miejsca.
Co przyspiesza zużycie dwumasy?
Takie traktowanie koła dwumasowego znacznie skraca jego żywotność, a przedwczesna awaria jest kwestią czasu. Szybsze zużycie lub usterka dwumasy może mieć także inne podłoże.
- Jazda na zbyt niskich obrotach.
- Częste dławienie silnika.
- Nieprawidłowa praca układu zapłonowego i wtryskowego.
- Zużyte elementy układu napędowego, które generują szkodliwe drgania.
- Jazda sportowa.
- Gwałtowne ruszanie.
- Uruchamianie silnika na pych.
- Przeciążanie samochodu dużym ładunkiem lub przyczepą.
To właśnie dlatego tak niebezpieczne są tzw. strzały ze sprzęgła - na mechanizmy wewnętrzne działają wtedy ogromne obciążenia, które mogą je zniszczyć. Trwałości nie sprzyja na pewno jazda na zbyt niskich obrotach, częste dławienie silnika, nieprawidłowa praca układu zapłonowego i wtryskowego oraz zużyte elementy układu napędowego, które generują szkodliwe drgania.
Jak dbać o koło dwumasowe w Audi A3?
Sytuacja ma się identycznie jak przy sprzęgle. Odpowiednie traktowanie pedału sprzęgła pozwoli dłużej unikać serwisu samochodowego.
- Nie uruchamiaj silnika na pych.
- Nie ruszaj agresywnie, tracąc przyczepność kół.
- Stosuj zawsze produkty renomowanych producentów.
- Nie utrzymuj przesadnie niskiej prędkości obrotowej silnika.
- Uruchamiaj silnik na wciśniętym sprzęgle.
- Nie przeciążaj sprzęgła dużym ładunkiem w bagażniku lub przyczepie.
- Nie opieraj stopy na pedale sprzęgła w trakcie jazdy.
- Jak najkrócej jedź na półsprzęgle.
- Nie utrzymuj wysokich obrotów silnika podczas załączania sprzęgła, jeżeli nie jest to konieczne.
- Nie załączaj sprzęgła zbyt gwałtownie.
- Nie stój na biegu i wciśniętym sprzęgle na światłach.
- Nie modyfikuj mocy silnika bez uwzględnienia jej wpływu na sprzęgło.
Uruchamiaj silnik na wciśniętym sprzęgle (to nie to samo, co wrzucenie skrzyni na luz). Nie utrzymuj przesadnie niskiej prędkości obrotowej silnilka.
Wymiana dwumasy razem ze sprzęgłem
Biorąc pod uwagę ilość potrzebnej pracy w celu wyjęcia sprzęgła z dwumasą, warto wymienić oba te elementy w jednym momencie. Okazuje się bowiem, że niektórzy wymieniają samo sprzęgło, jeżeli koło dwumasowe nadal jest sprawne szukając oszczędności.
Usługa wymiany sprzęgła może kosztować tyle samo co same części, lub nawet więcej. Dlatego pozorna oszczędność może zostać szybko zweryfikowana przez życie, dodatkowo zwiększając ogólne koszty utrzymania auta.
W przypadku wymiany elementów układu sprzęgła należy ocenić stan dwumasowego koła zamachowego przed podjęciem decyzji o pozostawieniu go w samochodzie. Jeżeli dwumasa wykazuje zużycie, ponowne rozbieranie układu po krótkim czasie może oznaczać dodatkowy koszt robocizny.
Ile kosztuje wymiana sprzęgła w Audi A3?
Cena wymiany sprzęgła może się różnic w zależności od wybranego producenta części, hurtowni z jakiej korzysta mechanik, renomy serwisu czy nawet jego lokalizacji. Do najpopularniejszych producentów sprzęgieł samochodowych należą SACHS, LUK, VALEO, AISIN.
Cena wymiany sprzęgła w dieslu jest z reguły 25% wyższa niż w przypadku silnika benzynowego. Wynika to z większego nakładu pracy w celu demontażu samego sprzęgła.
Cena części może być nawet 2-3 krotnie wyższa z uwagi na montowanie dwumasowego koła zamachowego w silnikach diesla.
Przykładowe ceny dla Audi A3 8P
| Paliwo | Silnik | Zestaw sprzęgła | Cena z wymianą |
|---|---|---|---|
| Benzyna | 1.6 102KM 75kW | 619 PLN | 1297 PLN |
| Benzyna | 1.6 FSI 115KM 85kW | 619 PLN | 1297 PLN |
| Benzyna | 1.8 TFSI 160KM 118kW | 995 PLN | 2257 PLN |
| Benzyna | 2.0 FSI 150KM 110kW | 988 PLN | 1967 PLN |
| Benzyna | 2.0 TFSI 265KM 195kW | 1273 PLN | 2149 PLN |
| Diesel | 1.6 TDI 105KM 77kW | 1946 PLN | 2990 PLN |
| Diesel | 1.9 TDI 105KM 77kW | 1888 PLN | 2832 PLN |
| Diesel | 2.0 TDI PD 140KM 103kW | 1905 PLN | 2730 PLN |
| Diesel | 2.0 TDI PD 170KM 125kW | 1905 PLN | 2730 PLN |
Przykładowe ceny dla Audi A3 8V
| Paliwo | Silnik | Zestaw sprzęgła | Cena z wymianą |
|---|---|---|---|
| Benzyna | 1.4 TFSI 125KM 92kW | 1252 PLN | 2152 PLN |
| Benzyna | 1.5 TFSI 150KM 110kW | 2012 PLN | 2912 PLN |
| Benzyna | 2.0 S3 Quattro 300KM 221kW | 1292 PLN | 2292 PLN |
| Benzyna | 2.0 S3 Quattro 310KM 228kW | 1290 PLN | 2290 PLN |
| Benzyna | 1.2 TFSI 110KM 81kW | 1173 PLN | 2073 PLN |
| Diesel | 2.0 TDI 150KM 110kW | 2592 PLN | 3392 PLN |
| Diesel | 1.6 TDI 105KM 77kW | 1972 PLN | 2772 PLN |
Ile trwa wymiana sprzęgła i dwumasy?
Jest to jedna z najbardziej czasochłonnych usług do wykonania przy samochodzie. W zależności od konstrukcji danego silnika, jego ułożenia, a także samego samochodu czas ten może się wahać od 2-3 godzin, do nawet kilkunastu przy trudnych przypadkach.
Wymiana dwumasowego koła zamachowego wymaga demontażu elementów umożliwiających dostęp do sprzęgła i skrzyni biegów. Z tego powodu koszt pracy może stanowić znaczną część całej naprawy, szczególnie gdy zastosowano droższy lub trudniej dostępny zestaw.
Czy warto zastąpić dwumasę kołem jednomasowym?
Propozycja wydaje się być kusząca. Niższy koszt samego koła zamachowego i dłuższa jego żywotność. W końcu nie ma w nim ruchomych elementów, które ulegną zużyciu.
Nic jednak nie jest za darmo i w przypadku sztywnego koła zamachowego cierpi na tym układ napędowy w postaci m.in. skrzyni biegów. Jeżeli ten element amortyzujący drgania zostanie zastąpiony sztywnym kołem, „negatywna” energia z silnika zostanie przekazana dalej na skrzynię biegów.
Dodatkowe drgania w skrzyni nie są jej zupełnie potrzebne do szczęścia, dlatego warto skalkulować, czy pozorna oszczędność na dwumasowym kole zamachowym nie zostanie pokryta i pewnie przekroczona kosztami naprawy skrzyni biegów.
Jeżeli zamierzasz używać auta prywatnie i przez wiele lat, lepiej zainwestować w tradycyjne koło dwumasowe. Z uwagi na wysokie momenty obrotowe i drgania silnika diesla, prawie zawsze wyposażony jest on w sprzęgło z dwumasą.
Dwumasa w Audi A3 z przekładnią DSG
Dwusprzęgłowe automatyczne skrzynie biegów również wyposażone są w sprzęgło, a nawet nie jedno. Akurat w tym przypadku kierowca ma dużo mniejszy wpływ na ich trwałość niż w przypadku manualnej skrzyni biegów.
Objawy problemów ze sprzęgłem w DSG są podobne do tradycyjnego sprzęgła - szarpanie przy ruszaniu, problemy ze zmianą biegów czy ślizganie sprzęgła podczas przyspieszania.
Wymiana zestawu sprzęgieł to poważna operacja, która powinna być wykonywana tylko przez specjalistę. Wymaga ona specjalnych narzędzi, doświadczenia oraz oprogramowania pozwalającego na adaptację nowego sprzęgła.
Bez tego skrzynia może nie pracować poprawnie i ulec awarii. O ile sam zestaw sprzęgieł do DSG cenowo może być zbliżony do renomowanego sprzęgła z dwumasą dla diesla (1000-4000zł), to sama robocizna znacznie wzrasta ponad standardowe sprzęgło w skrzyni manualnej (800-3000zł).