Chłodnica oleju zabrudzona olejem w Astrze H — przyczyny, objawy i diagnostyka

W Astrze H olej widoczny w okolicy chłodniczki oleju, obudowy filtra oleju, miski olejowej albo przedniej części silnika nie musi oznaczać uszkodzenia uszczelki pod głowicą. W silniku Z16XER możliwą przyczyną może być nieszczelna chłodniczka oleju, jej uszczelki, połączenia przewodów, a także uszczelnienie pokrywy pompy oleju i pompy płynu chłodniczego.

Jeżeli olej przedostaje się na zewnątrz, zabrudzona chłodnica oleju może powodować intensywny zapach oleju spod maski, dymienie po rozgrzaniu silnika oraz plamy pod samochodem. Jeżeli natomiast dojdzie do przebicia między kanałem olejowym i kanałem płynu chłodzącego, olej może pojawić się w zbiorniczku wyrównawczym, a płyn chłodniczy może przedostać się do układu smarowania.

Jaką funkcję pełni chłodnica oleju?

Chłodnica oleju jest tak prostym elementem, że nawet trudno go omawiać. Zwykle jest bardzo zbliżona wyglądem do chłodnicy cieczy chłodzącej, ale ma zdecydowanie mniejsze rozmiary. Tak wyglądają przede wszystkim akcesoryjne chłodnice, które może zamontować sobie każdy.

Nowoczesne, powszechniej stosowane chłodnice oleju mają nieco inny wygląd. Występują w formie użebrowanej puszki z doprowadzeniem płynu chłodzącego i stanowią jednocześnie moduł grzewczy. Podgrzewanie oleju zaraz po uruchomieniu silnika jest korzystne z punktu widzenia wydajności silnika oraz żywotności układu oczyszczania spalin.

Chłodnice oleju są chłodzone na dwa sposoby. Pierwszym, zwanym bezpośrednim, jest wykorzystanie pędu powietrza, tak jak w przypadku chłodnic cieczy chłodzącej, powietrza doładowania (intercooler) czy chłodnic klimatyzacji. Na tej zasadzie działają nie tylko chłodnice oleju silnika, ale również oleju skrzyni biegów.

Częściej jednak spotyka się chłodnice oleju z obiegiem cieczy chłodzącej, czyli z chłodzeniem pośrednim, która również bierze udział w regulacji temperatury oleju. Zaletą tych drugich jest szybsze rozgrzewanie się oleju i cieczy chłodzącej ogrzewających się wzajemnie. Te niestety powodują czasami nietypowe problemy.

Chłodnica oleju przy obudowie filtra

Dlaczego chłodnica oleju może być zabrudzona?

Na szczęście rzadko dochodzi do uszkodzenia chłodnicy oleju, zwykle w przypadku kolizji. Gdy zniszczona zostanie chłodnica z chłodzeniem bezpośrednim, jedynym objawem będzie po prostu wyciek oleju. Nawet mocno zabrudzona chłodnica nie da o sobie znać, chyba że w silniku sportowym, pod dużym obciążeniem kierowca zostanie ostrzeżony o zbyt wysokiej temperaturze oleju.

Chłodnica oleju zamontowana przy silniku i chłodzona pośrednio może zostać zabrudzona olejem wskutek rozszczelnienia samego elementu, uszkodzenia uszczelki albo nieszczelności w miejscu połączenia chłodniczki z obudową filtra oleju. Olej może spływać po korpusie silnika i zabrudzić również sąsiednie elementy, przez co miejsce powstania wycieku jest trudne do ustalenia.

Zdarza się, że wycieki pojawiają się przy połączeniach przewodów z chłodnicą oleju. Przez uszkodzoną chłodnicę oleju z obiegiem cieczy może wyciekać na zewnątrz zarówno ciecz, jak i olej, a zatem plamy tych płynów pod samochodem mogą być efektem uszkodzenia nie tyle chłodnicy cieczy czy wycieków oleju z silnika, co właśnie chłodnicy oleju.

Objawy nieszczelnej chłodniczki oleju w Astrze H

Typowym objawem zewnętrznej nieszczelności może być zapach oleju wyczuwalny z przedniej części samochodu, szczególnie po jeździe i po rozgrzaniu silnika. Jeżeli olej trafia na gorące elementy układu wydechowego, zapach może być bardzo intensywny, mimo że silnik pracuje równo i nie wykazuje wyraźnego spadku mocy.

Podczas jazdy i po niej strasznie śmierdzi z przedniej części samochodu. Silnik pracuje równo i tak jak zwykle. W środku auta nie czuć zapachu. Wycieku nie widać, a sam olej w samochodzie nieznacznie się zmniejszył. Zapach szczególnie wyczuwalny jest tuż z prawej strony silnika.

Możliwy jest także wyciek niewielki, który nie tworzy od razu dużej plamy na podłożu. Olej może rozpryskiwać się podczas pracy silnika, spływać po osłonach albo pozostawać na zabrudzonych elementach. Dlatego oględziny z góry często nie wystarczają.

  • zapach oleju spod maski, szczególnie po rozgrzaniu silnika,
  • olej widoczny na chłodniczce, obudowie filtra lub sąsiednich elementach,
  • olej spływający na miskę olejową albo podwozie,
  • dymek lub dym po kontakcie oleju z gorącym wydechem,
  • ubywanie oleju bez widocznego wycieku na postoju,
  • olej albo tłusta maź w zbiorniczku wyrównawczym,
  • możliwe jednoczesne ubywanie oleju i płynu chłodniczego.

Olej w zbiorniczku wyrównawczym a chłodnica oleju

Najczęściej dochodzi do rozszczelnienia, co w konsekwencji kończy się zmieszaniem cieczy i środka smarnego. Zwykle ze względu na wysokie ciśnienie w układzie smarowania to właśnie olej przedostaje się do układu chłodzenia, ale bywa, że sytuacja się odwróci.

Olej w układzie chłodzenia może spowodować awarię pompy i silne zanieczyszczenie chłodnicy cieczy, ale zwykle wcześniej kierowca zaobserwuje problemy z wydajnością chłodzenia. Z kolei ciecz w układzie smarowania natychmiast powoduje obniżenie właściwości oleju silnikowego i pojawia się ryzyko zatarcia lub przytarcia elementów silnika.

W przypadku oleju w zbiorniczku wyrównawczym nie należy automatycznie zakładać uszkodzenia uszczelki pod głowicą. Podobne objawy może powodować chłodniczka oleju, jej uszczelka albo inne uszczelnienie oddzielające kanały olejowe od kanałów płynu chłodniczego.

ObjawMożliwa przyczyna
Olej na zewnętrznej powierzchni silnikaNieszczelna chłodniczka oleju, uszczelka albo połączenie przewodu
Olej w zbiorniczku wyrównawczymChłodniczka oleju, uszczelka pod chłodniczką, uszczelka pod głowicą albo pokrywa pompy
Plama oleju pod samochodemWyciek z chłodniczki, obudowy filtra, miski olejowej lub innego elementu silnika
Ubywanie płynu chłodniczegoNieszczelność układu chłodzenia, chłodniczki oleju albo jej połączeń
Biały dymek po otwarciu korka olejuObjaw wymagający oceny w kontekście temperatury silnika, wilgoci i stanu oleju

Chłodniczka oleju czy uszczelka pod głowicą?

Zdarza się, że wymieszana z olejem ciecz chłodząca początkującemu mechanikowi przysporzy nie lada problemów. Postawienie od razu na awarię uszczelki pod głowicą i jej wymiana nie tylko jest błędem, ale również nie przyniesie żadnych efektów. Niestety nierzadko tak właśnie kończy się wizyta w serwisie, a problem nie znika.

Ten drugi przypadek wymaga fachowej weryfikacji, gdyż podobne objawy są charakterystyczne dla pękniętej uszczelki pod głowicą. Sama obecność oleju w zbiorniczku wyrównawczym nie wskazuje jeszcze jednoznacznie, który element uległ uszkodzeniu.

W Astrze H z silnikiem Z16XER przyczyną może być chłodniczka oleju, ponieważ w jej wnętrzu olej i płyn chłodniczy przepływają w oddzielnych kanałach. Jeżeli dojdzie do przebicia, płyny mogą się mieszać bez uszkodzenia uszczelki pod głowicą.

Przykład diagnostyki silnika Z16XER

W jednym z opisanych przypadków objawem był olej w zbiorniku wyrównawczym płynu chłodzącego. Brakowało jednak przedmuchów spalin do układu chłodzenia oraz wody w misce olejowej. Rozważano trzy przyczyny: uszczelkę pod głowicą, pęknięty korpus oraz chłodniczkę oleju.

W warsztacie została zdemontowana i sprawdzona na szczelność chłodniczka oleju. Test wykazał jej uszkodzenie, więc wraz z kompletem uszczelek została wymieniona na nową, oryginalną GM. Przy przebiegu 162 kkm usterka się powtórzyła.

Chłodniczka została zdemontowana i sprawdzona na szczelność. Test wykazał przebicie między strefą oleju a płynu chłodniczego, więc wraz z kompletem uszczelek została wymieniona na nową, tym razem na zamiennik f-my FEBI. Przy przebiegu 171 kkm usterka się powtórzyła.

Chłodniczka ponownie została zdemontowana i sprawdzona na szczelność. Tym razem urządzenie okazało się szczelne, ale przebicie pomiędzy kanałami olejowymi i płynu chłodniczego wykazała uszczelka będąca na styku chłodniczki i obudowy filtra oleju. Została ona wymieniona na nową, oryginalną GM.

Przy przebiegu 186 kkm usterka się znowu powtórzyła. Objawy te same co poprzednio. Postanowiłem naprawę tej usterki połączyć z wymianą zestawu rozrządu i kół ZFR, które już od jakiegoś czasu dawały o sobie znać.

Mechanik, który wykonywał wymianę, po zdemontowaniu pokrywy rozrządu zauważył wyciek oleju z pod pokrywy pompy oleju, na której zamontowana jest także pompa płynu chłodniczego. Po rozebraniu okazało się, że wielka metalowa uszczelka znajdująca się pod pokrywą nie posiadała albo miała w stanie rozkładu gumowe wykładki stanowiące właściwy materiał uszczelniający na kanałach olejowych i wodnych.

Tym razem tą właśnie drogą olej dostawał się do płynu chłodniczego. Sama chłodniczka okazała się szczelna, a uszczelki pod nią sprawne. Po wymianie wszystkich uszczelek na nowe usterka na razie ustąpiła.

Obieg oleju i płynu chłodniczego

Możliwe miejsca wycieku oleju w Astrze H

W przypadku silnika Z16XER olej może pojawiać się w kilku miejscach, które znajdują się blisko siebie. Przez to zabrudzenie chłodnicy oleju nie zawsze oznacza, że to właśnie jej korpus jest źródłem wycieku.

  • chłodniczka oleju,
  • uszczelka między chłodniczką a obudową filtra oleju,
  • obudowa filtra oleju,
  • połączenia przewodów z chłodniczką,
  • pokrywa pompy oleju,
  • uszczelnienie kanałów olejowych i wodnych,
  • miska olejowa,
  • pokrywa zaworów lub inne górne partie silnika,
  • miejsce, w którym olej trafia na elementy układu wydechowego.

Widać tylko kawałek opoconej miski olejem - to za mało do diagnozy, auto powinno trafić na podnośnik lub kanał i należy porobić dokładne zdjęcia. Jeżeli olej jest widoczny również z góry, trzeba sprawdzić, czy nie spływa z wyżej położonego elementu.

Pewnie leje na kolektor z pod pokrywy, albo gdzieś na wydech pod miską. Możliwe, że plama na podwoziu auta to olej, a plama pod autem chłodziwo. Ale to tylko fotki - takie wycieki trzeba sprawdzić na żywo.

Jak prawidłowo sprawdzić chłodniczkę oleju?

Najpierw należy dokładnie umyć zabrudzone elementy, ponieważ stary olej może spływać po silniku i imitować świeży wyciek w innym miejscu. Następnie trzeba uruchomić silnik i obserwować okolice chłodniczki, obudowy filtra, przewodów oraz pompy oleju.

Powinieneś podjechać do tego mechanika, który wcześniej sprawdzał, i niech szuka na pracującym silniku wycieku chłodziwa i oleju. Albo do innego, który rzetelnie sprawdzi auto, a nie tylko po łepkach, żeby skasować za robotę.

Chłodniczkę oleju należy zdemontować i sprawdzić na szczelność. Test powinien wykazać, czy występuje przebicie między strefą oleju a płynu chłodniczego. Jeżeli sama chłodniczka okaże się szczelna, trzeba sprawdzić uszczelkę znajdującą się na styku chłodniczki i obudowy filtra oleju.

W przypadku podejrzenia uszczelki pod głowicą należy najpierw wyeliminować chłodniczkę oleju i inne możliwe miejsca mieszania się płynów. W przeciwnym razie można wymienić sprawną uszczelkę pod głowicą, a właściwa przyczyna pozostanie nierozwiązana.

  1. Oczyścić silnik i okolice chłodniczki z oleju.
  2. Sprawdzić poziom oleju oraz płynu chłodniczego.
  3. Obserwować silnik na pracująco po osiągnięciu temperatury roboczej.
  4. Ustalić, czy olej wydostaje się z chłodniczki, uszczelki, obudowy filtra albo wyżej położonego elementu.
  5. Zdemontować chłodniczkę i wykonać próbę szczelności.
  6. Sprawdzić uszczelki oraz powierzchnie styku.
  7. Jeżeli chłodniczka jest sprawna, skontrolować pokrywę pompy oleju i uszczelnienia kanałów olejowych oraz wodnych.
  8. Po naprawie oczyścić układ chłodzenia z oleju i ponownie kontrolować poziomy płynów.

Czy biały dymek spod korka oleju jest groźny?

Po przejechaniu 30 km na obrotach 2000-4000 po otwarciu korka wlewu oleju może pojawić się biały dymek. Sam ten objaw nie pozwala jednak rozstrzygnąć, czy doszło do uszkodzenia uszczelki pod głowicą albo chłodniczki oleju.

Znaczenie mają również inne objawy: stan oleju, obecność płynu w misce olejowej, przedmuchy spalin do układu chłodzenia, temperatura silnika, ubytek płynu chłodniczego oraz sposób pracy jednostki napędowej.

W opisanym przypadku silnik pracował równo, płyn chłodniczy był w normie, pod nakrętką nie było żadnych smarów, a silnik dymił normalnie. Takie informacje zmniejszają prawdopodobieństwo niektórych poważnych usterek, ale nie zastępują sprawdzenia auta.

Ubywanie oleju a zewnętrzny wyciek

O „braniu oleju” przez silnik możemy mówić dopiero wtedy, gdy mamy wyeliminowane wszystkie wycieki, bo może się okazać, że silnik nie spala oleju, tylko go gubi przez nieszczelności.

Niewielkie zmniejszenie poziomu oleju nie musi oznaczać spalania oleju przez silnik. Jeżeli olej wydostaje się na zewnątrz przez chłodniczkę, uszczelkę, obudowę filtra albo pokrywę pompy, poziom może stopniowo spadać bez niebieskiego dymu z układu wydechowego.

Po usunięciu wycieku należy wyczyścić zabrudzone elementy, uzupełnić olej do prawidłowego poziomu i obserwować, czy poziom ponownie się zmienia. Dopiero wtedy można wiarygodnie ocenić, czy silnik rzeczywiście spala olej.

Odróżnienie oleju od płynu chłodniczego i kondensatu klimatyzacji

Plama pod samochodem nie zawsze pochodzi z silnika. Kondensat z klimatyzacji to nic innego jak woda, czyli ma być przeźroczysta, chociaż zabarwi się tym, co jest na posadzce.

Czynnik do klimatyzacji, jeżeli jest kontrast, tylko u klimiarza sprawdzisz za pomocą promieni UV. Czynnik ucieka do atmosfery, ponieważ jest w formie gazowej, a kontrast zostawia ślad wskazujący miejsce nieszczelności.

Olej w układzie klimatyzacji występuje w niewielkiej ilości, więc nie powinien być automatycznie utożsamiany z olejem silnikowym zabrudzającym chłodniczkę oleju lub podwozie. Rodzaj plamy należy ocenić na miejscu, a nie wyłącznie na podstawie zdjęcia.

PłynTypowy wygląd lub zachowanie
Olej silnikowyTłusty, śliski, pozostawia ciemną plamę i może mieć intensywny zapach
Płyn chłodniczyMoże mieć określony kolor, jest rzadszy od oleju i może pozostawiać ślady po wyschnięciu
Kondensat klimatyzacjiWoda, zwykle przeźroczysta
Czynnik klimatyzacji z kontrastemGaz uchodzący do atmosfery, a kontrast pozostawia ślad widoczny w promieniach UV

Czy można jechać z zabrudzoną chłodniczką oleju?

Jeżeli chłodniczka jest tylko pokryta starym olejem, a poziom oleju i płynu chłodniczego pozostaje prawidłowy, silnik pracuje normalnie i temperatura nie rośnie, można rozpocząć od szybkiej, dokładnej diagnostyki. Nie powinno się jednak ignorować problemu, ponieważ niewielka nieszczelność może się powiększyć.

Nie należy kontynuować jazdy bez kontroli, gdy szybko ubywa oleju lub płynu chłodniczego, pojawia się dym spod maski, rośnie temperatura silnika, zapala się kontrolka oleju albo płyn chłodniczy miesza się z olejem.

Ciecz w układzie smarowania natychmiast powoduje obniżenie właściwości oleju silnikowego i pojawia się ryzyko zatarcia lub przytarcia elementów silnika. Z tego powodu po stwierdzeniu mieszania płynów samochód powinien zostać dokładnie sprawdzony przed dalszą jazdą.

Najważniejsze elementy kontroli w Astrze H z silnikiem Z16XER

  • korpus chłodniczki oleju,
  • uszczelki chłodniczki oleju,
  • miejsce styku chłodniczki z obudową filtra oleju,
  • połączenia przewodów oleju i płynu chłodniczego,
  • obudowa filtra oleju,
  • miska olejowa,
  • pokrywa pompy oleju,
  • uszczelnienie kanałów olejowych i wodnych,
  • obecność oleju w zbiorniczku wyrównawczym,
  • obecność płynu chłodniczego w oleju,
  • przedmuchy spalin do układu chłodzenia,
  • temperatura pracy silnika i poziom płynów po naprawie.

W Astrze H zabrudzona olejem chłodniczka oleju nie powinna być oceniana w oderwaniu od całego układu. Przyczyną może być sama chłodniczka, uszczelka, obudowa filtra, przewód, pompa oleju albo inne miejsce, z którego olej spływa na chłodniczkę.

tags: #chlodnica #zabrudzona #olejem #astra #h